Vice versa met Tom Bergs en Christine Bols

Erik van Eycken

Christine Bols en Tom Bergs gingen voor Vice Versa met elkaar in gesprek. 

Christine Bols is een Vlaamse schrijfster. Ze begon te schrijven op 60-jarige leeftijd en schreef oa Dancer en Kortsluiting

Tom Bergs is werkzaam als administratief medewerker bij de Lokale Politie van Haacht. Zijn eigen ervaring uit de werkomgeving en het advies van zijn collega’s, zijn twee absolute troefkaarten. Zijn eerste thriller heette Dubbelleven en zijn nieuwste boek Wraakzucht wat komende week uit komt.



*Tom:
Men zegt wel eens dat het schrijversschap een eenzaam bestaan is, maar gelukkig houd je er ook nog fijne vrienden aan over. Zo zal ik onze eerste kennismaking nooit vergeten. Op schrijfcursus bij Rudy Soetewey in de abdij van Tongerlo. Tenminste, daar zat de rest van de groep toch te wachten.

Christine:
Inderdaad, ze zaten te wachten. Mijn eerste kennismaking met Kramat was niet echt denderend. Ik zat eerst in de verkeerde abdij (Averbode) en verscheen dus een half uur te laat op de cursus.

Maar hoewel we die dag samen onze cursus hebben gevolgd, duurde het bij jou toch nog tot het najaar van 2015 vooraleer "Dubbelleven" verscheen. Waarom zo lang?

Tom:
Weet je, eerst en vooral ben ik geen snelle schrijver. Het duurt altijd wel best een tijdje vooraleer ik een verhaal beet heb. Al is het niet zo dat ik in die tijd nog niets geschreven had. Mijn aanvankelijk verhaal telde slechts een vijftigtal boekpagina's. Veel te weinig blijkbaar. De overige 200 bladzijden vul je helaas niet bij in een week, dus dat had tijd nodig. Gelukkig kon ik op de steun van Rudy Soetewey en Kramat- uitgever Wim Urgel rekenen om mij op de juiste momenten bij te sturen. Al had ik wel het voordeel dat mijn boek ging over de politie, mijn werkgever en mijn woonplaats Haacht.

Mij lijkt het immers niet zo evident om een politieroman te schrijven over een systeem dat ik niet ken, een land waar ik nog nooit ben geweest en een universiteitsstad waarvan ik nog nooit heb gehoord. Jij deed dat met "Vrouwen van Corvallis", "Waverly", "Greenfields" en "Dancer" wel. Waarom precies en hoe ben je daarbij gekomen?

Christine:
Eigenlijk was het voor mij heel logisch om mijn verhaal in de VS te situeren. Ik had vroeger een voorkeur voor Amerikaanse auteurs en daarom was het voor mij eigenlijk vanzelfsprekend. Je moet natuurlijk wel veel research doen en de omgeving leren kennen, de gebruiken, de gebouwen enz... en daarbij was Google Earth en Streetview mijn vaste partner. Ik ben er best trots op dat elke straatnaam klopt, elk gebouw en ja, zelfs de plaatsen van de GSM-masten zich bevinden (belangrijk in Waverly). Daarna schreef ik mijn standalone "Kortsluiting" die zich dan weer in Vlaanderen afspeelt. Dat vond ik best een leuke afwisseling. 

*Tom, jij schreef kinderverhalen en dan ben je overgestapt op de serie met vaste speurders. Heb je nooit een standalone voor volwassenen overwogen?

Tom:
Overwogen wel, maar daar blijft het dan ook bij. Voorlopig voel ik me nog goed bij mij speurders. 

Ik wacht trouwens erg hard op een nieuwe Sackley & McCool. Wanneer moet ik er plaats voor maken in mijn boekenkast?

Christine:
Ik had het druk met het schrijven van een toneelstuk voor de plaatselijke cultuurraad. Aan een nieuwe Sackley & McCool ben ik dus nog niet begonnen. Maar ... dat komt nog wel.

Al zal je me sowieso voor zijn, want komt jouw nieuwste telg niet een van de volgende weken uit?

Tom:
Dat klopt! Op 1 oktober ligt "Wraakzucht" in de rekken. Het heeft me iets meer dan drie jaar gekost om een vervolg te schrijven op "Dubbelleven", dat het gewoon veel beter heeft gedaan dan ik ooit durfde dromen. Dat legde de druk wel hoog. Kevin Valgaeren, onze welbekende voormalige Kramat-collega, benoemde het zelfs als het 'second novel syndrom'. Dat moet een blijkbaar wetenschappelijke uitleg zijn dat een auteur bij het schrijven van een tweede boek plots een druk voelt die er bij het eerste boek niet was. Eigenlijk klopt dat wel, want in tegenstelling tot het schrijfproces aan je eerste boek, heb je nu plots lezers.

Maar goed, "Wraakzucht" komt er dus eindelijk aan! Op papier én op e-book. Dat laatste vind ik erg belangrijk in deze digitale tijden. Ik ben zelf ook een digitale lezer. 
*Hoe belangrijk vind jij het beschikbaar stellen van een e-book?

Christine:
Ik denk dat zowel paperback als digitaal naast elkaar moeten kunnen bestaan. Er zijn lezers die enkel digitaal lezen omwille van het comfort en het enorme volume aan boeken dat je kan opslagen. Behalve mijn debuut 'Vrouwen van Corvallis', zijn al mijn boeken ook digitaal te verkrijgen, ook de meest recente 'Kortsluiting'.

Nog een afsluitend vraagje. Vinden we je dit jaar ook weer op de Boekenbeurs in Antwerpen?

Tom:
Zeker en vast! Met het "Junior Monsterboek 7" bij Uitgeverij Kramat en met "Dubbelleven" en "Wraakzucht" bij Uitgeverij Het Punt.

Signeer je zelf ook ergens of spring je eens binnen tijdens de Beurs?

Christine:
Nee, ik signeer spijtig genoeg niet op de Boekenbeurs. Uitgeverij AquaZz heeft er geen stand. Maar ik ga zeker eens een bezoekje brengen.

Bedankt voor dit fijne gesprek. Wie weet tot binnenkort?

Tom:
Absoluut! Jij ook hartelijk bedankt!

Vice versa met Mariska Overman en Marlen Beek-Visser

In 2017 kwam het thrillerdebuut van Mariska Overman uit: Hoofdzaak. In de hoofdrol Isabel Dieudonné, ex-rechercheur en specialist Postmortale zorg. In de tweede thriller 'Voltooid', die begin 2018 uit kwam, speelt Isabel wederom de hoofdrol. Op dit moment werkt Mariska aan het derde deel

Marlens debuut-thriller Stem! (ondertitel 'Als deelname aan een talentenjacht een obsessie wordt') verscheen in 2015. Stem! is een kritische kanttekening naar de maakbaarheid van succes. Dit debuut werd genomineerd voor de Schaduwprijs 2016, de prijs voor het beste oorspronkelijk Nederlandstalige thrillerdebuut.

Onlangs verscheen op Storytel haar Original Latte Macchiato, een spannende dramaserie. Momenteel werkt zij aan haar derde thriller die begin 2019 bzal verschijnen.

Voor Vice versa stelden de twee auteurs elkaar een aantal vragen.

Marlen: In het dagelijkse leven ben je -werktechnisch gezien- veel met de dood bezig. Jouw bureau zet zich in voor een betere bespreekbaarheid van de dood, onder meer door Death Cafés te organiseren en met een ‘Before I Die Wall’  door Nederland rond te toeren. Ook initieerde je publiekscampagnes over de dood, zoals ‘Zullen we over de dood praten?’ In je privéleven heb je te maken gehad met het vroege verlies van dierbaren. En je schrijft thrillers met nogal gruwelijke verhaallijnen, zoals Hoofdzaak, waarbij een hoofd wordt gevonden op de keukentafel.

Is het onderwerp ‘dood’ ook wel eens dag afwezig in jouw leven? En zo nee, hoe zorg je ervoor dat er een balans is tussen leven en dood?

Mariska: Wat een mooie vraag. De dood is eigenlijk geen dag niét aanwezig. Regelmatig denk ik daarover na, of dat een kwalijke zaak is of niet. En eigenlijk kom ik iedere keer tot dezelfde conclusie: het is niet erg. Sterker nog, ik denk dat ik er veel aan te danken heb. Door met de dood bezig te zijn ben ik me vaak bewust van de kwetsbaarheid van het leven. En dat helpt me in keuzes maken (liever film kijken met de kinderen dan stofzuigen bijvoorbeeld, maar ook de grotere keuzes: kiezen voor schrijven, proberen te doen waar je gelukkig van wordt) en het helpt in bewuster genieten van de kleine dingen. Kort gezegd zorgt juist die dood voor de balans, omdat de dood het leven zo zichtbaar maakt. En ook al lijkt het een triest onderwerp, ook juist daardoor hebben we misschien wel bovenmatig veel lol met elkaar. En een goed ontwikkeld gevoel voor zwarte humor… ;-)

Mariska: Mijn eerste vraag aan jou is:

Je hebt net een Storytel Original geschreven: Latte Macchiato. Na twee thrillers, en een thriller in de pen die komend jaar bij Prometheus gaat verschijnen, nu een spannende dramaserie. Hoe was het om dat te doen? Zowel qua opzet (ik kan me voorstellen dat schrijven voor een luisterboek anders werkt?), als qua genre?

Marlen: Een luisterserie is in feite een compleet boek, opgedeeld in tien afleveringen. De basis voor Latte Macchiato, de Storytel Original luisterserie die ik heb geschreven, was een manuscript dat ik voor mijn debuut Stem!schreef. Ik schreef aan de hand hiervan een synopsis en een samenvatting van de tien afleveringen en Storytel vond dit een goede opzet. Al (her)schrijvend merkte ik dat het verhaal eerder een spannend drama was dan een thriller: herkenbaar, een tikkeltje smeuig, met pakkende dialogen en toewerkend naar een climax. Het fijne van Storytel is dat zij minder in hokjes denken dan de boekhandel. Een Original is een Original en moet vooral een pakkend verhaal zijn, waarbij de luisteraar niet kan wachten om de volgende aflevering te luisteren. Dat is, hoop ik, gelukt. Op 2 juli wordt Latte Macchiato gelanceerd.

Het schrijven van een luisterserie is in zoverre anders dat je rekening moet houden met het feit dat een luisteraar niet terug kan luisteren. Dat betekent dat een verhaallijn helder moet zijn, dat je niet te veel sprongen in de tijd moet maken en ook niet te veel personages moet opvoeren. Uitgebreide beschrijvingen werken ook minder goed. De luisteraar kan immers  niet ‘screenen’ maar moet de hele scène ‘uitluisteren’. Wat wel werkt is herkenbare dialogen, cliffhangers en lekker veel vaart.

Marlen: Jij hebt twee goed ontvangen thrillers geschreven voor de Crime Compagnie, Hoofdzaak en Voltooid. Hoe ben je bij deze leukeuitgeverij binnengekomen en wat zijn jullie plannen voor de nabije toekomst?

Mariska: Ik had Hoofdzaak in de zomer van 2017 geschreven, en ben online gaan zoeken naar uitgevers die thrillers uitgeven. De site van de Crime Compagnie sprak me direct aan, en ik heb niet verder gezocht, maar heb mijn manuscript opgestuurd. Dat was op een vrijdag, en de maandag erna kreeg ik al een mail van Ilse dat ze erg enthousiast was! Vijf maanden later lag Hoofdzaak in de winkels. Ik kreeg een contract voor twee boeken, en Voltooid volgde niet lang daarna. Inmiddels ben ik bezig met de derde in de Isabelreeks, die kan een van de komende weken naar de uitgever ter beoordeling. Spannend weer! En we hebben nog hele leuke plannen: in juli komt er een kortverhaal in de Flair, een spannend en mysterieus verhaal, een beetje gothicnovel (Spooky, geheimzinnig, en een vleugje romantiek). Dit verhaal speelt zich af in Ierland. Ilse werd er erg enthousiast van (en ik ook), de bedoeling is dat er een compleet boek komt met dezelfde hoofdpersoon als in het korte verhaal. Mooie plannen dus… J

Mariska: Jij bent van uitgever gewisseld, je volgende twee boeken komen uit bij Prometheus: een grote gerenommeerde uitgever. Hoe is dat zo gekomen, ben je er zelf op af gestapt, of ben je benaderd? En ik ben heel erg nieuwsgierig hoe ver het staat met de eerste thriller die je onder hun vlag gaat uitbrengen, kun je daar al iets over kwijt?

Marlen: Vorig jaar was ik aanwezig bij de boekpresentatie van De Doorbraak van Simone van der Vlugt. Het was haar eerste thriller die bij Prometheus verscheen, nadat zij de overstap had gemaakt naar deze uitgeverij. Het feestje vond plaats in het prachtige pand aan de Herengracht in Amsterdam. Toen ik naar het toilet ging, liep ik in de gang Mai Spijkers tegen het lijf. Ik gaf hem een hand en we raakten aan de praat. Het was een leuk gesprek en hij stelde voor om visitekaartjes uit te wisselen. Ook vroeg hij me om het bestand van Meesterdeal, mijn laatste boek, te mailen. Dat heb ik gedaan en enkele weken later kreeg ik een uitnodiging van een redacteur om een kop koffie te komen drinken, om te verkennen of we iets voor elkaar konden betekenen in de nabije toekomst. Met een paar boekideeën in een notitieboekje ging ik naar Amsterdam. Het was een fijn gesprek, waarbij ik veel ruimte kreeg voor mijn eigen invulling van die ideeën. En het resulteerde in een contract voor twee thrillers, waar ik erg blij mee ben, omdat er vertrouwen uit spreekt voor de toekomst.

Inmiddels ben ik begonnen met schrijven. De samenwerking met mijn redacteur is nog steeds heel fijn. Ze denkt mee, geeft waardevolle tips en houdt rekening met mijn schrijfproces, ook als het even lastig is. De planning is dat mijn boek (werktitel: Een lot uit de loterij) in het eerste kwartaal van 2019 verschijnt.

Marlen: Je hebt een eigen bedrijf en een gezin en toch schrijf je je boeken in een hoog tempo. Op welke momenten van de dag of week schrijf jij (het best)? En met wie kun je sparren over je schrijfproces? Of is schrijven voor jou een volledig solistische bezigheid?

Mariska: Sinds Hoofdzaak verschenen is, heb ik mijn activiteiten in Bureau MORBidee teruggeschroefd. Ik wil me graag op het schrijven richten, en ik ben niet zo heel erg goed in het combineren van verschillende bezigheden. Ik schrijf op erg wisselende momenten, afhankelijk van mijn energie (ik ben beperkt in energie, helaas), maar veelal is dat in de ochtend. Ik wacht in ieder geval niet op inspiratie, ik begin gewoon. Mijn ervaring is dat dan de ideeën wel gaan stromen. Ik kan gelukkig goed sparren met mijn man, hij is journalist en heeft ook boeken (non-fictie) geschreven. Hij begrijpt goed hoe een schrijfproces kan verlopen, en dat is erg fijn. Hij is ook mijn 1^e lezer. En soms als ik twijfel over iets, dan leg ik het hem voor.

Mariska: Mijn laatste vraag aan jou is:

Heb je nog dromen en wensen voor de toekomst, wat schrijven betreft? Wil je misschien ooit een uitstap naar een ander genre doen? Of wil je het begeleiden van andere schrijvers uitbouwen naar meer?

Marlen: Ik geniet nu al van elke fase van het schrijven en alles wat ik er nu omheen doe. Het zou mooi zijn als ik, in samenwerking met mijn nieuwe uitgever, mijn boeken in de nabije toekomst bij nog meer lezers onder de aandacht kan brengen. Verder hoop ik dat ons collectief Moordwijven (thrillerschrijverscollectief met Isa Maron, Liesbeth van Kempen, Ingrid Oonincx, Anya Niewierra en ik) een soort merk wordt voor lezers, boekwinkels en media. Dat iedereen weet: dit is een Moordwijven-boek, dus dit is een goed boek!

Het begeleiden van beginnende schrijvers vind ik een van de leukste dingen om te doen. Voorlopig beperk ik dat tot twee keer per jaar in Italie, tijdens onze schrijfweek op een toffe locatie. Eenvoudigweg omdat ik een drukke baan heb en vier dagen per week werk. Incidenteel en op verzoek verzorg ik de losse workshops overigens ook in Nederland. Als ik met boeken schrijven meer zou verdienen, zou ik overwegen om minder te werken en naast het schrijven meer tijd te steken in het geven van cursussen.

Maar zoals gezegd, ik geniet nu al elke dag. Dat is maar goed ook, want bij elke wens die uitkomt, heb je meestal weer een volgend doel dat je nastreeft. De kunst is om te genieten van dat wat je nu doet en ervaart.

Vice versa met Tjeerd Langstraat en Shirley Ann van Wingerden

Shirley-Ann van Wingerden (Rotterdam, 1968) is een Nederlandse auteur. Naast schrijven heeft ze een passie voor muziek en schilderen. Haar passie voor muziek uitte zich vooral in de door haar samen met Baroeg Rotterdam georganiseerde jaarlijkse Blokhut-Live feesten. Van Wingerden debuteerde in 2011 met In mist gevangen, het eerste deel van de horrorserie Zwart Bloed. In oktober van dit jaar verschijnt al het 5e deel van de serie Zwart Bloed Nazaten.

Tjeerd Langstraat werkt als freelance journalist, schrijver en uitgever. In 2013 debuteerde hij met de thriller Villa Gladiola.  In 2018 zal zijn derde thriller het levenslicht zien: RÄV. Villa Gladiola won de publieksprijs van de Schaduwjury 2014. Zijn tweede boek Eeuwig Donker won de vakjury prijs van The Indie Awards, de literaire boekenprijs voor auteurs die hun boeken in eigen beheer uitgeven, en mag zich Beste Boek 2017 noemen.

Goedemorgen Tjeerd,

Zoals je misschien wel zal weten heeft Ink ons aan elkaar gekoppeld zodat wij elkaar als schrijvers kunnen interviewen. Nu heb ik al even op je site gekeken voor wat achtergrondinformatie en het eerste wat me opvalt is het zinnetje waarmee je jezelf voorstelt: Armetierige, edoch niet onverdienstelijke scribent (Anno Domini 2005).  Ik ben geïntrigeerd. Je hebt een journalistieke achtergrond zie ik. Wat ik me nu afvraag is of het schrijven van een boek een logische volgende stap is. De reden dat ik dat vraag is, omdat ik vaker merk dat veel mensen vanuit de journalistiek boeken gaan schrijven.

Groetjes Shirley-Ann

Http://shirley-ann.nl
http://zwart-bloed.nl

Hi Shirley-Ann,

Klopt wat je zegt: de meeste journalisten willen een boek schrijven. Maar bij is het eigenlijk andersom gegaan. Als jonge jongen al vond ik schrijven geweldig. Op de basisschool bij begrijpend lezen als we één keer per maand een verhaal moesten schrijven. Later op de middelbare school bij de lessen Nederlands. En dan niet grammatica, maar de lessen literatuur en boekbesprekingen. Tijdens mijn studies schreef ik eens per week een lezerscolumn voor het Algemeen Dagblad. Altijd al heb ik gezegd "ik ga een boek schrijven". Alleen ben ik de journalistiek ingerold. Van die lezerscolumn naar blogs over snowboarden naar sponsored artikelen naar complete reportages voor kranten en magazines. Voor ik het wist was ik fulltime journalist. Pas in 2013, door het themanummer 'Schrijf dat boek!" van de Vereniging van Journalisten waarin een mini-advertentie stond, werd het schrijven van een boek concreet. Ik was al een aantal keer begonnen aan een boek, maar wist nooit een goede richting te bepalen. Maar deze advertentie, waarin crimineel schrijftalent werd gezocht, bracht daar verandering in. Ik reageerde dat ik niet crimineel ben, maar wel kan schrijven en de vraag wat er nu eigenlijk gevraagd werd: deze uitgever zocht dus een nieuwe auteur voor zijn thrillerreeks. Gesprek,

synopsis voorstel et voilà, ik had opeens een boekcontract. 

Dat werd Villa Gladiola, waarmee ik genomineerd werd voor de Hebban Debuutprijs, genomineerd werd voor de Schaduwprijs, beste debuut in het spannende genre en de lezersjuryprijs won van de Schaduwjury voor beste spannende debuut van Nederland. En toen ging het hard... Maarre, jij dan? Je passies zijn muziek, schilderen en schrijven. Op welke plaats staat schrijven?

Groet,

Tjeerd

 

Hey  Tjeerd,

Schrijven staat momenteel  wel op de eerste plek. Maar ik moet wel zeggen dat ik graag schrijf met  muziek aan. Schilderen doe ik eigenlijk al jaren niet meer. Wilde ik vroeger mezelf nog weleens verliezen in muurschilderingen en schilderijen,  tegenwoordig verf ik alleen nog maar mijn door mezelf in elkaar geknutselde monsters. (goed voor beeldvorming ook heb ik gemerkt.)  Om op de muziek terug te komen... Ik speel geen instrument en kan ook geen noot zingen. Mijn passie uit zich in de manier waarop ik er mee omga. Ik ga heel graag naar concerten. En jarenlang heb ik metalfeesten in Baroeg Rotterdam georganiseerd met vier bands op het podium, omdat ik livemuziek toch wel erg geweldig vind. Daarom presenteer ik mijn boeken ook in combinatie met muziek en andere kunstuitingen. In boek twee zit een CD single.  (Help is on it's way  - Room13) *helaas alleen voor de mensen die Engel der Wrake via mij aanschaffen.  En voor deel drie heeft een bevriende band nummers geschreven en deze op de boekpresentatie ten gehore gebracht.

Een andere manier waarop ik met muziek omga is dat als ik aan het schrijven ben, mijn fantasie zodanig wordt geprikkeld door muziek dat er zich vanzelf beelden vormen in mijn hoofd en  ik ideeën krijg voor verhaallijnen of nieuwe personages. Het uiteindelijke verhaal schrijft zichzelf. Of de personages doen dat voor me. Ze leiden hun eigen leven en ik schrijf het op. Ik weet niet goed hoe ik het moet verwoorden, maar ik kan alleen op deze manier schrijven. Ik ga niet van te voren een tijdlijn maken waar ik alles omheen verzin, maar laat het verhaal vanzelf ontrollen. Natuurlijk heb ik wel een doel voor ogen waar ik heen wil schrijven, maar dat is al eerder anders uitgepakt. Het hoort bij mij denk ik dan maar. Wat voor type schrijver ben jij? Maak je eerst een ruwe opzet of laat je het verhaal vanzelf ontvouwen?

Groetjes Shirley-Ann

Ha Shirley-Ann!

(noemt iedereen je trouwens bij je volledige naam of wordt dat nog afgekort)

Da's grappig, we hebben best een zelfde manier van schrijven! Ik heb wat hoofdlijnen, wat ideeën over personages en verhaallijnen en dan ga ik gewoon schrijven. Zonder vastomlijnd plan of vooruitgewerkte personages. Ik weet dan ook niet van tevoren hoe mijn verhaal zal eindigen. Je leest ook weleens over schrijvers die losse zinnen verzamelen, overal post-its plakken met ideeën en hele tijdlijnen met schema's aan de muur hangen; ik zou daar bloedzenuwachtig van worden. Mijn bureau moet leeg zijn, mijn hoofd ook, alles moet opgeruimd zijn. Dat fabeltje dat mensen met een rommelig bureau en chaotische agenda creatiever zouden zijn veeg ik dan ook direct van tafel. Als naast mijn chaotische, rommelige hoofd ook mijn omgeving nog eens een warboel zou zijn, zou ik niet kunnen functioneren.

Als ik schrijf zet ik klassieke muziek op. Zonder vocals. Teksten leiden af. Mijn muzieksmaak is vrij breed, maar als ik schrijf wil ik alleen stilte of klassieke muziek om me heen. Metal zou bij mij niet werken. 

Maarre, Baroeg, Rotterdam: geboren en getogen in die fijne pleurisstad?

Groet,

Tjeerd

Hoi Tjeerd,

Ja, wel geboren in Rotjeknor, maar op mijn tweede geloof ik, verhuisd naar Alkmaar waar mijn beide zusjes zijn geboren. Maar op mijn zesde terug naar de Randstad. Niet naar Rotterdam, ik ben opgegroeid in Schiedam. Het Rotterdam uit mijn boeken ken ik voornamelijk van het stappen. Mensen die mijn boeken lezen vinden het leuk om over herkenbare plekken te lezen. ook al is de setting iets anders  (gelukkig maar) dan de werkelijkheid. Ik had ooit gelezen dat je moeten schrijven over wat je weet of wat je kent en dat doe ik dan ook met verve. Wat ik niet ken ga ik onderzoeken, dus de paden op en het veld in voor wat research. Zo heb ik metrostation Wilhelminahaven aan een onderzoek onderworpen en ben ik met een vriendin 's avonds laat het park rond de Euromast gaan bekijken.

Gebruik jij herkenbare plekken of plaatsen of moet je onderzoek doen? Of  is het niet van belang in jouw boeken, dat kan natuurlijk ook.

Nou, mijn eerste boek Villa Gladiola speelt vooral in Nijmegen, maar mijn tweede boek in Rotterdam. Als geboren en getogen Rotterdammer vond ik dat gewoon heel tof en bijna logisch om te doen. Ik ken de stad goed, dus heb in die zin weinig onderzoek hoeven doen. En wat je zegt, mensen vinden het leuk om de plekken, mensen en zaken in het boek te herkennen. Mijn derde boek RÄV (vanaf 1 oktober 2018 verkrijgbaar) speelt in Rotterdam, IJsland, Zweden en België. Een stuk internationaler dus. Ben jij op het moment met een boek bezig?

Jazeker. Ik ben bezig met het vierde deel van een serie. dit jaar is eindelijk de boekpresentatie. Dit vierde deel is een strijd geweest. Drie keer opnieuw begonnen. Er zat geen emotie in mijn tekst, Het was een opsomming van gebeurtenissen. De oorzaak van deze zware zwangerschap  zal ik je besparen. Tussendoor nog wel mijn bijdrage aan twee verhalenbundels kunnen leveren, maar ik ben blij dat dit deel 27 oktober eindelijk kan worden gepresenteerd. Geef jij nog een boekpresentatie of wordt het gewoon vrijgelaten?

Dan verschijnen we zo'n beetje rond dezelfde tijd! Op 1 oktober is mijn boekpresentatie in het Natuurhistorisch Museum in Rotterdam (https://jalapenobooks.com/bekendmaking-locatie-boekpresentatie/). Hoe lang heb je gedaan over dit laatste deel enne... ik ben ook heel benieuwd hoe jij het doet qua verkopen: lig je in de boekhandels, of loop je tegen problemen op? 

Groet,

Tjeerd

Wat een gave locatie! Ik vind dat altijd zo'n getob, zoeken naar een geschikte locatie. In 2015 heel Rotterdam afgezocht en kwam ik uiteindelijk door een tip van een vriendin uit bij Roos Marijn in 't Witte Paard.  (eerste item: https://www.youtube.com/watch?v=wFt2W7c5-DQ&t=81s ) Ik pak het graag anders aan ;-) Voor 27 oktober heb ik mijn stoute schoenen aangetrokken en Baroeg gevraagd of ik het daar mocht doen. Gezien de setting van mijn boek, het speelt zich namelijk grotendeels af in een rock podium, is dit de perfecte locatie.

Over dit deel heb ik straks 3,5 jaar gedaan. Ter vergelijking: Boek 1 kwam uit in oktober 2011, deel twee in april 2013 en deel drie in maart 2015. Mijn grootste probleem is tijd. Naast mijn werk ben ik een alleenstaande moeder van twee pubers. Als er dingen zijn waar ik me ernstige zorgen over maak, lukt het me niet om te schrijven. Voor een onbekende schrijfster die haar boeken uitbrengt in eigen beheer, durf ik te zeggen dat ik het aardig doe. De verkopen gaan niet in superhoge aantallen. Ik verkoop van de drie delen één boek per maand. Geen vetpot dus. Ik heb immers geen uitgever achter me die kan helpen met promoten en doe alles zoveel mogelijk zelf. Maar goed... bij de laatste boekpresentatie waren er wel zo'n 100  mensen. Er zijn bekende schrijvers die het met minder moeten doen. Dus ik heb wel een trouwe fanbase die langzaam maar zeker verder groeit, en die mij ook helpt met promoten en het voorbereiden van de boekpresentatie. Ik hou ervan verschillende kunstuitingen te combineren en dat ga ik zeker weer doen. Het spreekt meer tot de verbeelding van mijn lezers.
Maar goed ik dwaal af. Mijn boeken liggen niet in de winkels, maar zijn overal online te koop.  Het is voor mij te duur, omdat boekenwinkels hun zaken bevoorraden en de onverkochte boeken terug gaan naar Centraal Boekhuis. Die (on)kosten komen dan voor mijn eigen rekening. Boeken in consignatie leggen is ook geen optie, vaak hou ik er niets aan over.

Een andere optie is E-books. Maar mijn boeken zijn alleen in fysieke vorm te verkrijgen. Dit ook weer vanwege het kosten-baten plaatje. En de angst dat als het eenmaal digitaal is, het boek straks illegaal wordt gedeeld. Hoe zit dat met jouw boeken. Hoe loopt de verkoop, wat doe je zelf aan promotie en zijn ze als e-book te verkrijgen

Groetjes Shirly-Ann

Ja, hele toffe locatie! Het museum komt ook voor in mijn boek en heeft zelfs een belangrijke rol als bepaalde schakel. Zeg maar. ;) #spoiler En cool, die personages die je liet rondlopen! 

En ik ben vorig jaar mijn eigen uitgeverij gestart, na eerder twee keer onder contract gestaan te hebben bij een uitgever. Dus ik ken je strubbelingen, maar het is nog steeds een goed besluit geweest om het zelf te gaan doen. De boekverkoop gaat naar Nederlandse maatstaven goed: mijn eerste boek werd ruim 2.200 keer verkocht en mijn tweede boek ligt rond de 700 exemplaren. Waarbij ik moet aanmerken dat mijn boeken in hooguit 30 boekhandels lagen (van de 2.500 die Nederland kent). Maar Nederlandse maatstaven zijn niet mijn maatstaven. Ik wil veel meer gelezen worden. Beide boeken wonnen prijzen (https://jalapenobooks.com/prijzen/), kregen veel 4- en 5-sterren recensies, dus dan stel je je verwachtingen bij naar boven. Maar boekhandels kopen veilig in: dus, niet. 'We kennen de uitgever/auteur niet,' is zo'n "argument om ondanks gewonnen prijzen en ondanks goede recensies mijn boeken niet in te kopen. 

Een laffe drogredenatie vind ik dat. En ergens wel ironisch, want die conservatieve houding houdt niet automatisch in dat 'de boekhandel' het goed doet. Ze gaan bij bosjes failliet. En dan het CPNB dat alleen propagandeert voor de grote jongens en meisjes, alle clubjes rondom gevestigde uitgevers, recensenten die tot hun elleboog bij boekenclubs, inkopers en meer van zulks zitten: dat wereldje implodeert over een tijdje. En als alle stront dan naar buiten komt vragen ze zich af waar het toch is misgegaan.

Wat bijzonder was om te zien de afgelopen maanden was de vlucht die De Krijtman van C.J. Tudor nam: het boek werd in 59 talen vertaald, kreeg een quootje van Stephen King en werd massaal verkocht. Maar, het was een debuut. Niemand kon van tevoren weten of het boek goed was of niet. Waar boekhandels en lezers enorm terughoudend zijn als de auteur of uitgever onbekend is, daar buigen ze als een knipmes als de marketing in orde is en dan maakt het opeens niet meer uit of de auteur debuterend is. Schreeuw van de daken hoe goed iets is en mensen kopen het (in).    

Kortom, voor mijn derde boek wil ik wat anders verzinnen. Ik heb niet zo'n marketingbudget als Tudor, dus zal ik wat anders moeten doen.   

Ik wil dat conservatieve juk afschudden, weg van die gevestigde orde, mijn boeken moeten gelezen worden en dat kan linksom, rechtsom of gewoon dwars door het plafond. Dus het voelt nu voor mijn derde boek heel erg bevrijdend. Probeerde ik met mijn tweede boek nog heel erg te conformeren naar 'hoe het werkt in de boekenbranche', met alle hierboven geschetste frustratie tot gevolg, nu bepaal  ik volledig mijn eigen werkwijze. 

Mijn huidige twee boeken zijn online overal te koop (bol.com, Bruna, etc.). Via mijn eigen site uiteraard (https://jalapenobooks.com/boeken/) en ebooks verkoop ik alleen via de Black Sheep Indie (https://theblacksheepindie.com/product/bundel-villa-gladiola-en-eeuwig-donker/). 

En volgens mij was dit onze slotvraag al! Dus tot slot: wat is jouw ambitie op schrijfgebied? Wat wil je (nog) bereiken?

Groet,

Tjeerd

Wat ik (nog) wil bereiken?  Ik las net je tekst over de conservatieve juk afschudden en dacht jaaa, dat wil ik dus ook. Mijn boeken moeten gelezen worden. Ik, of eigenlijk mijn boeken hebben helaas geen prijzen gewonnen. Mijn lezers zijn hartstikke enthousiast, op een enkele na. Maar het is niet genoeg. Deel één wil ik nog eens onder de loep nemen om te herschrijven en dan laten vertalen. En dan de wereld  veroveren. ik denk graag groot. En de volgende stap is een verfilming. Dan kan ik al die mensen die roepen, ik wacht wel op de film ook ter wille zijn.

Jammer dat dit de slotvraag was. Ik zou je nog heel veel willen vragen...
o, en ik besef nu pas dat k je nooit heb geantwoord op die vraag over mijn naam. Vrienden noemen me Shir of Shirtje, eigenlijk nooit Shirley-ann
Bedankt voor dit superleuke dubbel interview!

Groetjes, Shirley Ann

 

Ja, een verfilming! Dat wil ik ook. Mijn boeken lenen zich prima voor een typische Neder-thriller. Bedankt voor deze leuke mailwisseling!

Groet,

Tjeerd

Vice Versa met Angelique Haak en Esther Boek

Over debuteren, succes, slechte recensies, druk, volgende boek, enz.

Esther Boek

Esther Boek is in 1967 geboren in de Brabantse gemeente Uden. Hier groeide ze op. Als kind was ze al gek op lezen en schreef ze gedichten over alles wat haar bezig hield.

In 2003 verhuisde ze naar de Betuwe waar ze met haar man en drie zonen een prettig leven leefde. Tot de aangifte van verkrachting tegen een van haar kinderen kwam. Een gebeurtenis die de latere basis zou worden van haar debuut: Geen kind meer.

Angelique Haak (Rotterdam, 1978) heeft al sinds haar jeugd een passie voor lezen en schrijven. In 2013 won zij een regionale schrijfwedstrijd ter gelegenheid van de week van het spannende boek. Daarna begon het te kriebelen en besloot ze om een eigen thriller te schrijven. ‘Een nieuw begin’ is haar thrillerdebuut.

Esther:

Angelique

Beide debuteerden we vorige jaar bij De Crime Compagnie. Voor mij is schrijven communiceren met de buitenwereld. Onderwerpen onder de aandacht brengen die prikkelen, stof tot nadenken geven, in een gangbare vorm zoals een fijn te lezen boek. 

Wat was jouw drive om te gaan schrijven?

Angelique:

Cliché, maar ik ben altijd gek geweest op lezen en schrijven en heb een rijke fantasie. Als we een opstel gingen schrijven op school, zat ik op het puntje van mijn stoel. Mijn uiteindelijke drive om zelf een eerste boek te schrijven, was eigenlijk het lezen van slechte boeken, hahaha. In een periode waarin ik heel veel las, waren er soms boeken waarbij ik me afvroeg: ‘Zou ik dat beter kunnen?’ Dit eerste boek is overigens nooit uitgegeven, maar ‘Een nieuw begin’ is door lezers lovend ontvangen, dus daar ben ik superblij mee.

Jouw debuut is ingeslagen als een bom, met binnen no time een derde druk.

Had je van tevoren kunnen denken dat ‘Geen kind meer’ zo succesvol zou zijn en hoe heb je dit succes ervaren?

Esther:

Toen ik ‘Geen kind meer’ schreef had ik niet meteen in mijn hoofd zitten dat het een succes zou worden, maar ik wist wel meteen dat ik het uit wilde geven.

Gaandeweg het schrijfproces hoorde ik van mensen ‘uit het vak’ dat het wel eens meer teweeg zou kunnen gaan brengen dan een gemiddeld debuut. Ook ikzelf ging steeds meer zien dat dit ook best eens mogelijk zou kunnen zijn. Tegen mijn gezin zei ik het ook vaak: ‘Dit boek gaat er komen en wordt een succes.’ En vaker werd ik getemperd door hen dan dat ze er in meegingen. Stilzwijgend zag ik ook een verwijt van arrogantie in hun ogen. Toch was het van mij geen arrogantie. Maar ik heb wel de overtuiging dat, als ik zelf er niet in geloof, het niet logisch is dat een ander dat wel zal gaan doen. Dat ik gelijk kreeg was echter voor mij net zo’n verrassing, hoe paradoxaal dat ook klinkt, als dat het voor hen was.

Het succes is een soort roze droomwolk. Ik heb daar met volle teugen van genoten en staat zeker in mijn top tien van dierbare gebeurtenissen. Aan de andere kant is het succes ook een nekslag voor mijn creatieve proces. Langzaam kruip ik weer uit mijn onzekere modus maar heel lang heb ik geen fatsoenlijk woord op papier kunnen krijgen, omdat de druk van de gelegde lat echt te hoog was.

‘Een nieuw begin’ wordt ook erg goed ontvangen. Je bent zelfs genomineerd voor De Schaduwprijs. Hoe ervaar jij het succes?

Angelique:

De nominatie voor de Schaduwprijs ervaar ik echt als een grote eer en het is iets wat ik totaal niet had verwacht. Eigenlijk ben ik sinds het uitkomen van mijn boek van verbazing in verbazing gevallen. Eerst de lovende recensies van lezers, daarna aan het einde van het jaar diverse nominaties op lijstjes van lezerssites, en nu als klap op de vuurpijl de nominatie voor de Schaduwprijs.Maar ik herken hierin absoluut wat jij zegt.

Positieve recensies en nominaties zijn geweldig, maar het legt ook zeker een druk. Tijdens het schrijven aan mijn tweede boek was ik hierdoor zo gehaast (ik had mezelf opgelegd dat er binnen een jaar een nieuw boek MOEST zijn!) en zo bezig met verwachtingspatronen, dat ik helemaal vastliep… Zodanig zelfs dat ik schrijven als een verplichting begon te zien en dacht dat ik er beter mee kon stoppen. ‘Een nieuw begin’ was een toevalstreffer. Klaar, over en uit…

Toen ik een leuke schrijfwedstrijd voorbij zag komen, begon het bloed weer te kruipen waar het niet gaan kon en had ik binnen no time drie verhalen op papier. Dat was voor mij ‘the turning point’ waardoor ik besefte dat schrijven en ik bij elkaar horen en dat dit absoluut is wat ik wil blijven doen. Pas toen ik dat gevoel terug had en het waardeoordeel van anderen wat meer van me af zette, kon ik met plezier verder met mijn tweede boek.

Over waardeoordelen gesproken… Positieve recensies zijn geweldig, maar uiteraard zijn er ook mindere bij. Hoe ben jij omgegaan met minder positieve recensies?

Esther:

Dat willen stoppen met schrijven, ja, dat was bij mij ook een dingetje. Gelukkig is het een fase en lukt het steeds beter die lat, in elk geval voor mezelf, niet steeds hoger te leggen.

Recensies, tja, het zijn slechts meningen van één persoon. Maar zo voelen ze niet altijd. Met een mening kan ik prima omgaan. De hoge notering in bijvoorbeeld de Vrij Nederland Detective en Thrillergids heeft me echt wel een paar dagen rond laten zweven, een slechte recensie heeft gelukkig niet hetzelfde effect, maar dan in de depressievere variant, op mij. Het raakt me niet zo. Nu moet ik ook zeggen dat ik nauwelijks negatieve recensies gehad heb. De enkele waren niet onderbouwd, alleen het invullen van sterren. Daar kan ik weinig mee.

Of ze waren heel tegenstrijdig. Dan stond er bijvoorbeeld: Verhaal is emotieloos geschreven. En dan in de volgende zin: Verhaal bood me nauwelijks lucht en greep me steeds naar de keel. Dat is voor mij dan niet te volgen. Kritiek is goed. Daar kan ik alleen van leren. Maar het moet wel hout snijden.

Wat me wel raakt, ongeacht de waardering, is als er in een recensie staat dat mijn verhaal overdreven is. Dat ik de gebeurtenissen in het boek heb aangedikt, de vrijheid van de auteur daarin heb gekozen. Dit is namelijk pertinent niet waar. Sterker nog, het is zelfs het tegendeel. Zo’n recensie zegt niets over de kwaliteit van mijn boek, daarover kunnen we van mening verschillen. Het zegt iets over mij als persoon, het trekt mijn integriteit in twijfel. En dat doet echt zeer.

Nu merk ik om me heen dat schrijvers over het algemeen niet goed tegen kritiek kunnen. Slechte recensies die hard binnenkomen. Je boek voelt tenslotte ook best wel als jouw kindje. Ook het manuscript wordt uit ons, auteurs, geboren. Een veel gehoorde opmerking is dan ook: ‘Ik schrijf vooral voor mezelf. Als het niet gelezen wordt is het ook oké. Als ik maar kan blijven schrijven.’

Hoe is dat voor jou? Schrijf je echt alleen maar voor je plezier of is ook een succesvol schrijver worden dat wat je drijft?

Angelique:

Tot voor kort wist ik natuurlijk niet hoe het is om lezers te hebben en hoe het voelt als anderen genieten van iets wat ik geschreven heb. Nu ik daarvan geproefd heb, smaakt het absoluut naar meer.

En aan de andere kant schrijf ik ook nog steeds stukken, die ik voor mezelf hou. Dit zijn dan bijvoorbeeld persoonlijke verhalen, stukjes over mijn kinderen e.d. Die schrijf ik puur voor het plezier, voor ‘leuk voor later’ of ter verwerking van bepaalde gevoelens.

Onlangs heb ik trouwens wel een van deze persoonlijke verhalen n.a.v. de sterfdatum van mijn moeder gedeeld op mijn auteurspagina op Facebook en was erg geraakt door alle lieve reacties die daarop kwamen. Dus wie weet dat ik me mettertijd daar ook wel wat vrijer in ga voelen.

Maar om op je vraag terug te komen, allebei dus. Ik schrijf zeker in de hoop succesvol te zijn maar ook absoluut voor mezelf!

Jij bent bij je debuut juist met jouw persoonlijke verhaal naar buiten getreden. Ik ben heel benieuwd hoe je daar nu bij een volgend boek mee omgaat? Waar haal je je inspiratie vandaan? M.a.w., vertel eens wat over je tweede boek.

Esther:

Mijn tweede boek. Ja, dat was een dingetje. Het tweede manuscript dat ik geschreven heb was wat ik dacht dat er van mij werd verwacht. Een vrouwenthriller zonder echt het schurende onderwerp van mijn eerste boek. Volledig tegenovergesteld dus.

Ik ging voorbij aan wat ik zelf echt wilde schrijven maar schreef wat ik dacht dat er gelezen zou worden. Daarbij kwam de druk van het succesvolle debuut en de beste cocktail voor een boek zonder plezier schrijven, was een feit. Ik merkte dit in het schrijfproces en in het resultaat. Als je niet met plezier schrijft kun je dat tussen de regels doorlezen, is mijn overtuiging.

Daarom besloot ik het dichter bij mezelf te zoeken. Wat wil ik lezen? En wat wil ik schrijven?

Kinderen, jeugdzorg, een kritische kijk op de maatschappij, dat staat dicht bij mij. Maar ook een zwak voor het zwakkere en het begrijpen van misstappen in iemands leven. Je hoeft geen slecht mens te zijn om slechte dingen te doen. Als de omstandigheden maar optimaal zijn is ieder mens in staat tot slechte daden.

Dus dat is ook waar mijn tweede boek over zal gaan. Heel in het kort: hoe ontwikkelt een kind zich dat te maken krijgt met jeugdzorg. Raakt het los van zijn verleden of zal dit altijd een cruciale rol blijven spelen.

Door mijn werk heb ik hier al aardig wat kennis van en om te weten hoe de jeugdzorg er in de jaren zeventig en tachtig uitzag, de tijd waarin mijn boek zich afspeelt, heb ik contact met een gepensioneerd kinderrechter.

Nu ik heb gekozen om iets te schrijven wat ik wil, en niet wat ik denk dat er wordt verwacht, komen de woorden vanzelf.

Dat zouden dan ook mijn tips zijn, voor mensen die, net als jij en ik, graag willen debuteren.

Schrijf wat dicht bij jezelf ligt, schrijf een boek dat je ook zelf zou willen lezen en laat je inspireren door mensen uit de maatschappij die passen bij het onderwerp van je boek.

Waar gaat jouw tweede boek over? En wat zou jij mensen mee willen geven die, net als wij, hun boek in de boekwinkel willen zien liggen?

Angelique:

Net als bij jou was mijn tweede boek een ‘dingetje’. In de maanden naar de aanloop van de boekpresentatie van ‘Een nieuw begin’, schreef ik al aan een tweede boek. Omdat het eerste nog vol op mijn netvlies stond en het voor mij ongeloofwaardig voelde om Jennifer meteen weer in een nieuw avontuur te storten, koos ik voor iets heel anders. Vrij kort na het verschijnen van ENB, was dit af en leverde ik het manuscript bij de Crime Compagnie in.

Niet veel later hebben we samen besloten dat, gezien alle lovende reacties op ENB (daar is die lat weer), het wellicht niet zo handig zou zijn om op dat moment met iets compleet anders te komen, maar dat een opvolger van het eersteboek wellicht beter zou zijn…

Dat was even slikken kan ik je zeggen. Hoewel ik me er in kon vinden, heb ik mezelf toen echt bij elkaar moeten rapen en moed moeten verzamelen om opnieuw te beginnen. De vraag ‘hoe is het met je tweede boek?’ kon ik op een gegeven moment niet meer horen, hoe goed bedoeld het ook was.

Wat ik mensen met een schrijfdroom dan ook mee zou willen geven is het volgende: Laat je bij tegenslag niet uit het veld slaan.Wees bereid er hard voor te werken en sta open voor feedback. Lees veelen volg je hart (daar zijn weer de clichés, maar ze zijn gewoon waar ;-)).

Waar mijn tweede boek over gaat, daar wil ik op dit moment nog niet al teveel over kwijt, maar uiteraard draait het ook nu weer om rechercheur Jennifer Brugman, die samen met haar collega’s aan een spannende moordzaak werkt. Wordt vervolgd…

Esther, ik vond het heel leuk om samen met jou dit duo-interview te doen. Ondanks dat we elkaar in het echte leven nog niet ontmoet hebben, heb ik toch het idee je hierna een stukje beter te kennen. Apart om te beseffen dat we na het debuteren beiden op onze eigen manier een beetje hetzelfde pad hebben afgelegd en mooi om te horen hoe je nu je weg hebt gevonden in het schrijfproces. Ik wens je veel succes, weinig latten en een hoop plezier bij het schrijven aan je tweede boek!

Angelique, wat leuk om zo meer van elkaar te weten te komen. Als collega’s ken je elkaar vaak, maak je een praatje bij de koffieautomaat, of roddel je in de toiletten over dingen die het doorspoelen waard zijn. Als je bij dezelfde uitgever zit zie je elkaar veel minder vaak. Toch is het fijn om samen eens je toppen en dalen in uitgeversland te bespreken. Want dat kan weer niet bij die koffieautomaat of in het toilet. Want daar hebben mijn collega’s bij mijn ‘normale’ baan weer geen ervaring mee.

Veel succes met de avonturen van Jennifer Brugman. Wie weet komt ze in haar volgende boek uit de schaduw(prijs) en krijgt ze een (gouden) strop omgelegd. Een normaal mens zou daar gillend voor wegrennen waarschijnlijk, maar voor ons, thrillerauteurs, zijn stroppen de ultieme beloning tenslotte.

Vice Versa

Ik vind het altijd enorm leuk om nieuwe items te verzinnen. Dit keer gaan wij met Vice Versa beginnen. Maandelijks stellen twee auteurs elkaar een aantal vragen over debuteren, het volgende boek enz.





De eerste aflevering is met Esther Boek en Angelique Haak, die beiden een goed ontvangen debuut afgeleverd hebben en aan een tweede boek gaan schrijven.
Vanaf juni is aflevering 1 online.